Phân tích 4 phương pháp đánh giá năng lực nhân sự chuẩn hiện nay

8313
Phương pháp đánh giá năng lực nhân sự chuẩn hiện nay

Trong môi trường kinh doanh ngày nay, đánh giá năng lực nhân sự đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo hiệu suất và thành công của tổ chức. Vậy, đánh giá năng lực nhân sự là gì? Các phương pháp đánh giá năng lực phổ biến hiện nay? Hãy cùng Tuyendung.topcv.vn tìm hiểu về vấn đề này nhé.

Đánh giá năng lực nhân sự là gì? Vì sao cần đánh giá?

Đánh giá năng lực nhân sự là quá trình xác định, đo lường và đánh giá khả năng và hiệu suất làm việc của nhân viên dựa trên các tiêu chí quan trọng như kỹ năng, kiến thức, thành tựu, hành vi và đóng góp vào mục tiêu tổ chức. Dưới đây sẽ là một số lý do giải thích vì sao doanh nghiệp cần thực hiện đánh giá năng lực nhân sự:

  • Xác định sự phù hợp công việc: Đánh giá năng lực nhân viên giúp tổ chức đảm bảo rằng nhân viên đó được phân công vào các vị trí phù hợp với khả năng, kỹ năng của họ.
  • Đào tạo và phát triển: Đánh giá năng lực cung cấp thông tin cần thiết để xác định nhu cầu đào tạo và phát triển của nhân viên.
  • Đánh giá hiệu suất: Đánh giá năng lực giúp đo lường hiệu suất làm việc của nhân viên, từ đó tạo điều kiện cho việc đề xuất các biện pháp cải thiện và đánh giá đóng góp vào mục tiêu tổ chức.
  • Xây dựng đội ngũ nhân sự chất lượng: Đánh giá năng lực cũng giúp tổ chức xác định và phát triển nhân viên có năng lực cao, góp phần xây dựng lực lượng lao động chất lượng.
Doanh nghiệp cần thực hiện đánh giá năng lực nhân sự thường xuyên
Doanh nghiệp cần thực hiện đánh giá năng lực nhân sự thường xuyên

4 phương pháp đánh giá năng lực nhân sự phổ biến hiện nay

Nếu bạn chưa biết nên lựa chọn phương pháp đánh giá năng lực nhân sự nào cho doanh nghiệp của mình, hãy tham khảo ngay 4 phương pháp phổ biến được hướng dẫn chi tiết như sau:

Quản lý theo Mục tiêu (MBO)

Phương pháp quản lý theo Mục tiêu (Management by Objectives – MBO) tập trung vào việc thiết lập các mục tiêu cụ thể và đo lường hiệu suất dựa trên việc đạt được các mục tiêu đó. Qua quá trình này, nhân viên tham gia vào việc đề xuất và thảo luận để xác định mục tiêu, sau đó lập kế hoạch và tiến hành theo dõi tiến trình để đạt được mục tiêu đó.

Cách thực hiện

Để thực hiện đánh phương pháp giá năng lực nhân sự theo phương pháp Quản lý Mục tiêu (MBO), bạn có thể tham khảo các bước sau:

  • Bước 1: Xác định mục tiêu cụ thể và đo lường được để nhân viên đạt được trong một khoảng thời gian nhất định.
  • Bước 2: Cho phép nhân viên tham gia vào việc đề xuất mục tiêu của mình, đồng thời thảo luận với người quản lý để đảm bảo mục tiêu phù hợp với nhiệm vụ và mục tiêu tổ chức.
  • Bước 3: Xác định các bước cần thiết để đạt được mục tiêu và lập kế hoạch thực hiện. Đồng thời, thiết lập rõ ràng về thời gian để đo lường tiến trình.
  • Bước 4: Theo dõi và đánh giá hiệu suất nhân viên dựa trên việc đạt được các mục tiêu đã đề ra
  • Bước 5: Cung cấp phản hồi và hướng dẫn cho nhân viên về hiệu suất làm việc của họ.
Phương pháp MBO đòi hỏi sự tương tác, tương trợ chặt chẽ giữa lãnh đạo và nhân viên

Tìm hiểu thêm: Cách đánh giá nhân viên đảm bảo công bằng – công tâm – minh bạch

Ưu điểm và hạn chế

Phương pháp đánh giá năng lực nhân sự này sẽ có những ưu điểm và hạn chế sau:

Ưu điểm

  • Tập trung vào kết quả: Phương pháp này giúp tập trung vào kết quả và thành tựu, khuyến khích nhân viên đạt được hiệu suất cao hơn.
  • Tăng sự tham gia và tinh thần trách nhiệm: Nhân viên tham gia vào quá trình đề xuất mục tiêu và cảm thấy có trách nhiệm cao hơn đối với việc đạt được mục tiêu đó.
  • Tạo động lực và hướng dẫn rõ ràng: MBO cung cấp một hướng dẫn rõ ràng cho nhân viên và giúp họ hiểu rõ về mục tiêu, kỳ vọng của tổ chức.

Hạn chế

  • Đòi hỏi sự phối hợp và hỗ trợ từ lãnh đạo: Để áp dụng MBO hiệu quả, lãnh đạo cần cung cấp hỗ trợ, theo dõi và phản hồi đúng đắn cho nhân viên.
  • Cần định rõ và đo lường được mục tiêu: Việc xác định và đo lường mục tiêu phải được thực hiện một cách cụ thể, khách quan để tránh nhầm lẫn hoặc hiểu sai.
Các mục tiêu trong phương pháp MBO cần phải xác định rõ ràng

Phương pháp Trung tâm Đánh giá

Phương pháp Trung tâm Đánh giá (Assessment Center) là một cách thức đánh giá năng lực nhân sự bằng việc sử dụng một loạt các tác vụ và bài tập được thiết kế để đánh giá kỹ năng, khả năng, hành vi của nhân viên. 

Trung tâm Đánh giá thường được tổ chức trong một không gian riêng biệt và kéo dài từ một ngày đến một vài ngày. Phương pháp này sẽ giúp nhân viên có thể nhìn được bức tranh tổng quát của doanh nghiệp dễ dàng hơn.

Cách thực hiện

Bạn có thể thực hiện phương pháp này qua các bước hướng dẫn tham khảo như sau:

  • Bước 1: Thiết lập mục tiêu đánh giá.
  • Bước 2: Thiết kế các tác động, bài tập phù hợp để có thể đánh giá năng lực. Ví dụ như các nhóm thảo luận, phân vai trò chơi, trình bày, phỏng vấn.
  • Bước 3: Đánh giá đa phương tiện, đa góc nhìn. Đối với bước này, doanh nghiệp nên lập một đội ngũ đảm nhiệm để đánh giá độc lập, khách quan.
  • Bước 4:  Tổng hợp và phân tích kết quả đánh giá từ các chuyên gia.
Phương pháp trung tâm Đánh giá thường được tổ chức trong một không gian riêng biệt

Tìm hiểu thêm: Hướng dẫn chi tiết về thiết lập KPI tuyển dụng hiệu quả

Ưu điểm và hạn chế

Phương pháp đánh giá năng lực nhân sự này sẽ có những ưu điểm và hạn chế sau:

Ưu điểm

  • Đánh giá toàn diện: Phương pháp này đánh giá năng lực của nhân viên từ nhiều góc độ khác nhau và trên nhiều tác vụ, bài tập khác nhau. Từ đó, cung cấp thông tin chi tiết về năng lực và tiềm năng của nhân viên hiệu quả hơn.
  • Khách quan và công bằng: Phương pháp này sử dụng một nhóm đánh giá đa nguồn, giúp đảm bảo tính khách quan và công bằng trong quá trình đánh giá.
  • Dễ dàng so sánh: Cung cấp cơ sở để so sánh năng lực và tiềm năng giữa các nhân viên, từ đó đưa ra quyết định về phát triển và thăng tiến.

Hạn chế

  • Tốn kém về thời gian và tài nguyên: Tổ chức, triển khai một trung tâm đánh giá yêu cầu đầu tư lớn về thời gian, công sức và tài nguyên.
  • Ảnh hưởng tới hiệu suất thực tế: Nhân viên có thể có cảm giác căng thẳng và không thể hiện được hiệu suất thực tế trong một môi trường đánh giá tách biệt so với môi trường làm việc hàng ngày.
  • Khả năng đánh giá chưa hoàn hảo: Mặc dù phương pháp này cung cấp nhiều thông tin về năng lực của nhân viên, nhưng không phải mọi khía cạnh của năng lực đều có thể được đánh giá hoàn hảo.
Phương pháp trung tâm Đánh giá có thể tốn kém về thời gian, tài nguyên

Thang đánh giá cố định về mặt hành vi (BARS)

Phương pháp đánh giá năng lực nhân sự dựa vào Thang đánh giá cố định về mặt hành vi (Behaviorally Anchored Rating Scales – BARS) là một phương pháp đánh giá sự phát triển và hiệu suất của nhân viên dựa trên các mô tả cụ thể về hành vi. Thang đánh giá BARS bao gồm một loạt các mức độ đánh giá được liên kết với các mô tả hành vi cụ thể.

Cách thực hiện

Bạn có thể thực hiện phương pháp này qua các bước hướng dẫn tham khảo như sau:

  • Bước 1: Xác định các tiêu chí đánh giá bao gồm các hành vi quan trọng mà doanh nghiệp mong muốn ở vị trí đó.
  • Bước 2: Xây dựng thang điểm đánh giá với các mức độ khác nhau, thang điểm cần được mô tả chi tiết và liên kết với các mô tả hành vi cụ thể.
  • Bước 3: Đánh giá nhân viên dựa trên thang BARS đã xây dựng trước đó.
  • Bước 4: Tổng hợp các kết quả đánh giá, xây dựng bảng báo cáo về hiệu suất, sự phát triển của nhân viên dựa vào thang BARS.
BARS là phương pháp đánh giá sự phát triển, hiệu suất của nhân viên dựa trên hành vi cụ thể

Ưu điểm và hạn chế

Phương pháp đánh giá năng lực nhân sự này sẽ có những ưu điểm và hạn chế sau:

Ưu điểm

  • Cung cấp đánh giá chi tiết: Phương pháp này cho phép đánh giá chi tiết về các hành vi, mức độ thể hiện của nhân viên trong từng khía cạnh công việc cụ thể.
  • Liên kết với hành vi thực tế: Các mô tả hành vi trên thang đánh giá BARS được phát triển dựa trên các hành vi thực tế trong công việc, giúp đảm bảo tính chính xác và tính thực tế áp dụng của đánh giá.

Hạn chế

  • Đòi hỏi thời gian và công sức: Xây dựng thang đánh giá BARS yêu cầu đầu tư thời gian và công sức lớn trong việc nắm vững các hành vi cần đánh giá, xây dựng mô tả chi tiết cho mỗi mức độ.
  • Đánh giá chủ quan: Mặc dù có sự cố định về mặt hành vi, việc đánh giá vẫn phụ thuộc vào nhận thức và đánh giá chủ quan của người đánh giá.
Xây dựng thang đánh giá BARS đòi hỏi đầu tư thời gian, công sức lớn

Đánh giá năng lực nhân sự bằng KPI

Phương pháp đánh giá năng lực nhân sự bằng KPI (Key Performance Indicators) là một hệ thống đánh giá dựa trên việc thiết lập và đo lường các chỉ số hiệu suất quan trọng, cụ thể liên quan đến mục tiêu công việc, thành tựu của nhân viên. KPIs được sử dụng để đo lường mức độ đạt được của nhân viên và đánh giá hiệu suất làm việc của họ.

Cách thực hiện

Bạn có thể thực hiện phương pháp này qua các bước hướng dẫn tham khảo như sau:

  • Bước 1: Xác định các chỉ số hiệu suất quan trọng và cụ thể liên quan đến mục tiêu và công việc của nhân viên. Các KPIs nên được thiết kế sao cho có thể đo lường và theo dõi dễ dàng.
  • Bước 2: Thiết lập mục tiêu cụ thể để có thể đo lường được dựa trên những KPIs đã xây dựng.
  • Bước 3: Thực hiện theo dõi, đo lường các chỉ số KPIs đã lựa chọn.
  • Bước 4: Tổng kết, phân tích và đánh giá kết quả.
Đánh giá năng lực bằng KPIs là phương pháp phổ biến hiện nay

Ưu điểm và hạn chế

Phương pháp đánh giá năng lực nhân sự này sẽ có những ưu điểm và hạn chế sau:

Ưu điểm

  • Mục tiêu rõ ràng: Phương pháp này giúp đặt ra mục tiêu cụ thể và đo lường được, giúp nhân viên, nhà quản lý hiểu rõ về kỳ vọng, tiến độ công việc.
  • Định hướng tập trung vào kết quả: KPIs tập trung vào đo lường kết quả và thành tựu của nhân viên, từ đó tạo động lực, thúc đẩy sự phát triển.

Hạn chế

  • Thiếu khách quan: Đôi khi, việc thiết lập, đo lường KPIs có thể không phản ánh đầy đủ các khía cạnh, yếu tố ảnh hưởng đến hiệu suất của nhân viên.
  • Rủi ro chú trọng một chỉ tiêu: Tập trung quá mức vào việc đạt được các KPIs cụ thể có thể khiến nhân viên bỏ qua các khía cạnh quan trọng khác của công việc.
Đánh giá bằng KPIs trong một số trường hợp có thể thiếu tính khách quan

Trên đây là hướng dẫn chi tiết cho 4 phương pháp đánh giá năng lực nhân sự. Hy vọng bài viết trong chuyên mục Giải pháp tuyển dụng này sẽ hữu ích cho bạn.Để tìm hiểu thêm và áp dụng phương pháp đánh giá năng lực nhân sự, giải pháp tìm kiếm nguồn nhân lực chất lượng cao phù hợp, hãy truy cập Topcv.vn – nền tảng tuyển dụng hàng đầu tại Việt Nam hiện nay.

Bạn có thể tìm hiểu thêm về 3 mô hình và phương pháp quản lý, đánh giá hiệu suất nhân viên sau: