Quản lý rủi ro là quá trình quan trọng giúp tổ chức đảm bảo được sự phát triển bền vững và an toàn tài sản. Vậy quản lý rủi ro là gì và cách quản lý rủi ro là gì? Hãy cùng tìm câu trả lời trong bài viết sau đây của Blog Tuyển Dụng nhé.
Quản lý rủi ro là gì?
Quản lý rủi ro là một quá trình xác định, đánh giá, giảm thiểu và kiểm soát các rủi ro có thể ảnh hưởng đến mục tiêu của doanh nghiệp hoặc một dự án cụ thể nào đó. Rủi ro là những sự kiện hoặc tình huống có thể gây ra tổn thất về tài chính, uy tín, hoặc hoạt động của doanh nghiệp. Bằng cách áp dụng quy trình quản lý rủi ro, doanh nghiệp có thể:
- Xác định, đánh giá chính xác các rủi ro tiềm ẩn.
- Giảm thiểu khả năng xảy ra hoặc mức độ ảnh hưởng của rủi ro đến doanh nghiệp/dự án.
- Chuẩn bị sẵn sàng để ứng phó với rủi ro khi nó xảy ra trong tương lai.
Các loại rủi ro phổ biến của doanh nghiệp
Để phân biệt được các loại rủi ro trong doanh nghiệp sẽ có nhiều cách khác nhau. Dưới đây sẽ là 2 cách phân loại phổ biến mà bạn có thể tham khảo:
Phân loại rủi ro theo nguồn gốc
Theo nguồn gốc, có thể phân loại rủi ro trong doanh nghiệp thành rủi ro nội bộ và rủi ro bên ngoài. Cụ thể như sau:
Rủi ro nội bộ – Là những rủi ro xuất phát từ bên trong doanh nghiệp, bao gồm:
- Rủi ro hoạt động: Là những rủi ro phát sinh từ các quy trình, hệ thống, hoặc con người trong doanh nghiệp.
- Rủi ro tài chính: Là những rủi ro liên quan đến tài chính của doanh nghiệp, bao gồm rủi ro thanh khoản, rủi ro lãi suất, rủi ro tỷ giá, rủi ro tín dụng, rủi ro đầu tư,…
- Rủi ro uy tín: Là những rủi ro gây tổn thất về danh tiếng, uy tín của doanh nghiệp.
- Rủi ro pháp lý: Là những rủi ro phát sinh từ các quy định, luật pháp.
Rủi ro bên ngoài – Là những rủi ro xuất phát từ bên ngoài doanh nghiệp, bao gồm:
- Rủi ro thị trường: Là những rủi ro liên quan đến biến động của thị trường, bao gồm rủi ro giá cả, rủi ro nhu cầu, rủi ro cạnh tranh, rủi ro kinh tế vĩ mô,…
- Rủi ro môi trường: Là những rủi ro phát sinh từ các yếu tố môi trường, bao gồm thiên tai, biến đổi khí hậu,…
- Rủi ro chính trị: Là những rủi ro phát sinh từ các biến động về chính trị, xã hội.
- Rủi ro công nghệ: Là những rủi ro phát sinh từ sự phát triển của công nghệ, bao gồm rủi ro bảo mật, rủi ro gián đoạn hoạt động,…
Phân loại rủi ro theo tác động và tính chất
Theo yếu tố tác động, rủi ro của doanh nghiệp có thể phân chia thành những loại sau:
- Rủi ro tổn thất đến tài chính.
- Rủi ro làm gián đoạn hoạt động của doanh nghiệp.
- Rủi ro ảnh hưởng đến uy tín, danh tiếng.
- Rủi ro khiến doanh nghiệp phải chịu trách nhiệm pháp lý.
Theo tính chất, rủi ro của doanh nghiệp được phân loại như sau:
- Rủi ro cố hữu: Là những rủi ro không thể loại bỏ hoàn toàn, chỉ có thể giảm thiểu.
- Rủi ro có thể tránh: Là những rủi ro có thể loại bỏ bằng các biện pháp phòng ngừa.
- Rủi ro có thể chuyển giao: Là những rủi ro có thể được chuyển giao cho bên thứ ba, chẳng hạn như mua bảo hiểm.
5 bước quản lý rủi ro chuẩn xác và hiệu quả
Rủi ro có thể gây ra sự chậm trễ, ảnh hưởng đến sự phát triển của doanh nghiệp hoặc cơ hội thành công của dự án. Và đáng ngạc nhiên hơn, có đến 65% dự án thất bại do các yếu tố rủi ro không được quản lý hiệu quả (Theo Harvard Business Review). Để giảm thiểu được sự thất bại này, bạn có thể tham khảo 5 bước quản lý rủi ro sau đây và áp dụng cho doanh nghiệp của mình nhé:
Bước 1: Xác định rủi ro
Bước đầu tiên mà nhà quản lý cần thực hiện là xác định các rủi ro trong quá trình quản lý rủi ro là gì, bao gồm những yếu tố nào. Mục tiêu của bước này là xác định tất cả các rủi ro tiềm ẩn mà tổ chức có thể gặp phải. Để xác định rủi ro, bạn có thể tham khảo một số phương pháp sau:
- Tham vấn ý kiến của các chuyên gia trong ngành.
- Thực hiện kiểm tra bằng phần mềm chuyên dụng.
- Khai thác kinh nghiệm của các thành viên trong nhóm bằng cách yêu cầu họ cung cấp thông tin về các rủi ro họ đã quan sát hoặc trải nghiệm.
- Tổ chức các buổi thảo luận nhóm.
Sau khi đã tổng hợp danh sách tất cả các rủi ro tiềm ẩn, bạn hãy ghi lại chúng trong nhật ký rủi ro dự án. Nhật ký rủi ro là một cơ sở dữ liệu liên tục về rủi ro trong mọi dự án. Vì vậy, nó không chỉ giúp bạn theo dõi, kiểm soát rủi ro hiện tại mà còn là tài liệu tham khảo lịch sử cho các dự án trước đó, khiến nó trở thành một công cụ quản lý dự án có giá trị.
Tìm hiểu thêm: KPIs là gì? Hướng dẫn xây dựng KPIs hiệu quả cho người quản lý
Bước 2: Phân tích rủi ro
Mục tiêu của bước này là đánh giá mức độ nghiêm trọng của từng rủi ro đã được xác định ở Bước 1. Có hai loại đánh giá rủi ro mà bạn có thể tham khảo như sau:
- Đánh giá rủi ro định tính: Phương pháp này tập trung vào việc xác định khả năng xảy ra và mức độ ảnh hưởng của rủi ro. Bạn có thể tận dụng kinh nghiệm của đội nhóm hoặc trao đổi với các chuyên gia về rủi ro để xác định khả năng xảy ra của một sự kiện rủi ro.
- Đánh giá rủi ro định lượng: Phương pháp này tập trung vào việc phân tích tác động tài chính của rủi ro. Điều này giúp nhóm của bạn ước tính bất kỳ ngân sách bổ sung nào cần được dành cho dự án.
Ở bước này, bạn cũng phải đánh giá các chi phí không được dự tính trong ngân sách bằng cách tính đến các yếu tố ví dụ như:
- Thời gian bị hao hụt do rủi ro gây ra.
- Chi phí lao động bổ sung trong trường hợp rủi ro xảy ra.
- Chi phí bồi thường công nhân.
- Chi phí quản lý sự cố và khiếu nại bổ sung.
Tìm hiểu thêm: 4 phương pháp đánh giá năng lực nhân sự chuẩn – phân tích chi tiết
Bước 3: Đánh giá, tạo mức độ ưu tiên
Với bước tiếp theo này, bạn cần ưu tiên các rủi ro đã được xác định ở Bước 2 dựa trên mức độ nghiêm trọng của chúng. Để đánh giá mức độ ưu tiên của rủi ro hiệu quả, tổ chức cần cân nhắc cả khả năng xảy ra và mức độ ảnh hưởng của từng rủi ro. Tổ chức cũng cần tham khảo ý kiến của các bên liên quan khác nhau để có được đánh giá mức độ ưu tiên rủi ro toàn diện và chính xác.
Một số phương pháp đánh giá mức độ ưu tiên rủi ro phổ biến:
- Ma trận rủi ro: Được tạo thành từ 2 trục là trục ngang thể hiện khả năng xảy ra của rủi ro và trục dọc thể hiện mức độ ảnh hưởng của rủi ro. Mỗi ô trong ma trận rủi ro được gán một mức độ ưu tiên rủi ro dựa trên sự kết hợp của khả năng xảy ra và mức độ ảnh hưởng.
- Phân tích tác động kinh doanh (BIA): Phương pháp này sẽ thực hiện đánh giá mức độ ưu tiên rủi ro dựa trên tác động tài chính của rủi ro đối với tổ chức.
Bước 4: Xử lý các rủi ro
Bước 4 là bước quan trọng trong quá trình thực hiện quản lý rủi ro mà bạn cần lưu ý. Mục tiêu của bước này là thực hiện các biện pháp để giảm thiểu hoặc loại bỏ các rủi ro đã được ưu tiên ở Bước 3.
Có 4 hành động xử lý rủi ro chính trong bước này mà bạn cần lưu ý như sau:
- Chấp nhận rủi ro: Một số rủi ro là không thể tránh khỏi và đôi khi, lợi ích của việc thực hiện một nhiệm vụ cụ thể vượt trội hơn rủi ro liên quan đến nó. Vì vậy, bạn chỉ cần chấp nhận rằng rủi ro là không thể tránh khỏi và không thực hiện hành động nào để ngăn chặn nó. Thay vào đó, bạn quyết định quản lý các sự cố xảy ra tốt nhất có thể.
- Tránh rủi ro: Một số nhiệm vụ đi kèm với rủi ro nghiêm trọng. Nếu nhiệm vụ đó không quan trọng đối với dự án của bạn, bạn có thể chỉ cần chọn không thực hiện nó, do đó loại bỏ hoàn toàn rủi ro.
- Kiểm soát/giảm thiểu rủi ro: Nếu không thể tránh hoặc ngăn chặn hoàn toàn rủi ro, bạn có thể giảm khả năng xảy ra hoặc tác động của rủi ro nếu nó xảy ra.
- Chuyển giao rủi ro: Một số rủi ro là không thể tránh khỏi, chẳng hạn như thiên tai hoặc tai nạn xảy ra bất chấp mọi sự cẩn thận của bạn. Vì vậy, bạn có thể chuyển giao trách nhiệm cho bất kỳ hậu quả nào của những rủi ro đó cho bên thứ ba như công ty bảo hiểm.
Bước 5: Theo dõi, xem xét kết quả
Quản lý rủi ro là một quá trình liên tục, đặc biệt vì môi trường rủi ro luôn thay đổi. Do đó, bạn cần liên tục theo dõi cả kết quả của chiến lược kiểm soát rủi ro của mình và bất kỳ rủi ro mới nào phát sinh, thực hiện cải thiện quy trình quản lý rủi ro của bạn bất cứ khi nào cần thiết.
Giao tiếp giữa nhóm của bạn và giữa các nhóm khác nhau trong tổ chức là một phần thiết yếu của việc theo dõi rủi ro. Bạn cũng cần liên tục ghi lại, phân tích và chia sẻ tiến trình kế hoạch của mình với tất cả các bên liên quan.
Tìm hiểu thêm: DISC là gì? Ứng dụng trong quản lý nguồn nhân lực tổ chức
Những lưu ý khi thực hiện quản lý rủi ro là gì?
Quản lý rủi ro là một quá trình phức tạp và cần được thực hiện một cách toàn diện và hiệu quả. Dưới đây là một số lưu ý khi thực hiện quản lý rủi ro trong doanh nghiệp:
- Xác định rủi ro một cách toàn diện: Bước đầu tiên trong quá trình quản lý rủi ro là xác định tất cả các rủi ro tiềm ẩn mà doanh nghiệp có thể gặp phải. Điều này cần được thực hiện một cách toàn diện, bao gồm cả rủi ro bên trong và bên ngoài, rủi ro tài chính và phi tài chính.
- Phân tích rủi ro một cách chính xác: Sau khi xác định được các rủi ro, doanh nghiệp cần phân tích mức độ nghiêm trọng của từng rủi ro. Điều này sẽ giúp doanh nghiệp ưu tiên các rủi ro cần xử lý trước.
- Sự tham gia của các bên liên quan: Quản lý rủi ro cần có sự tham gia của tất cả các bên liên quan trong doanh nghiệp, bao gồm lãnh đạo, nhân viên, khách hàng, nhà cung cấp,… Sự tham gia của các bên liên quan sẽ giúp doanh nghiệp có được cái nhìn toàn diện về các rủi ro và đưa ra các biện pháp xử lý hiệu quả.
- Sử dụng các công cụ và giải pháp hỗ trợ: Các công cụ và giải pháp hỗ trợ có thể giúp doanh nghiệp thực hiện quản lý rủi ro một cách hiệu quả và dễ dàng hơn.
- Cập nhật quy trình quản lý rủi ro thường xuyên: Môi trường kinh doanh luôn thay đổi, vì vậy doanh nghiệp cần cập nhật quy trình quản lý rủi ro thường xuyên để phù hợp với những thay đổi mới.
Hy vọng với bài viết trong chuyên mục Quản trị doanh nghiệp ngày hôm nay, bạn đã hiểu hơn về quản lý rủi ro là gì. Để thực hiện tốt quy trình quản trị rủi ro, doanh nghiệp cần có đội ngũ nhân sự có chuyên môn và kinh nghiệm. Nếu bạn cũng đang tìm kiếm nhân tài cho đội ngũ quản trị rủi ro của tổ chức, hãy truy cập ngay TopCV.vn – nền tảng tuyển dụng hàng đầu Việt Nam.
Tại TopCV.vn, bạn có thể tìm kiếm ứng viên phù hợp với yêu cầu của doanh nghiệp thông qua hệ thống lọc hồ sơ chuyên nghiệp. Bên cạnh đó, bạn cũng có thể đăng tin tuyển dụng miễn phí và nhận được sự hỗ trợ nhiệt tình từ đội ngũ chuyên viên tuyển dụng của TopCV.vn.
Hãy truy cập TopCV.vn ngay hôm nay để tìm kiếm ứng viên quản trị rủi ro phù hợp cho doanh nghiệp của bạn nhé!
